Związek zawodowy nie tylko dla pracownika

W dniu 1 stycznia 2019 r. weszła w życie rewolucyjna nowelizacja ustawy o związkach zawodowych, która m.in. przyznała prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych osobom wykonującym pracę na podstawie umów cywilnoprawnych oraz samozatrudnionym.

 

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1608) w obecnym brzmieniu, prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych przysługuje osobom wykonującym pracę zarobkową. Przepis art. 11 pkt 1 ustawy o związkach zawodowych definiuje osobę wykonującą pracę zarobkową jako pracownika lub osobę świadczącą pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy, jeżeli nie zatrudnia do tego rodzaju pracy innych osób, niezależnie od podstawy zatrudnienia, oraz ma takie prawa i interesy związane z wykonywaniem pracy, które mogą być reprezentowane i bronione przez związek zawodowy.

 

Nowelizacja ustawy o związkach zawodowych ma na celu umożliwienie tworzenia i wstępowania do związków zawodowych w szczególności osobom wykonującym pracę na podstawie umów cywilnoprawnych, takich jak umowa zlecenia, umowa o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu, czy umowa o dzieło oraz osobom prowadzącym jednoosobowo działalność gospodarczą (tzw. osobom samozatrudnionym) wykonującym pracę na rzecz danego podmiotu na podstawie umowy. Ponadto, do związku zawodowego mogą wstępować także wolontariusze, stażyści i inne osoby, które świadczą osobiście pracę bez wynagrodzenia w przypadkach i na zasadach określonych jego statutem.

 

Przyznanie uprawnienia do tworzenia i wstępowania do związków zawodowych innym niż pracownicy osobom wykonującym pracę zarobkową uzależnione jest od spełnienia przez taką osobę trzech kryteriów:

 

  1. świadczenie pracy za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy;
  2. niezatrudnienie do tego rodzaju pracy innych osób, niezależnie od podstawy zatrudnienia (konieczność osobistego jej wykonywania);
  3. posiadanie takich praw i interesów związanych z wykonywaniem pracy, które mogą być reprezentowane i bronione przez związek zawodowy.

Do utworzenia związku zawodowego potrzebne jest zgodne działanie 10 osób posiadających prawo tworzenia związku zawodowego (pełne prawo koalicji). Przy czym zwraca się uwagę na brak wymogu, aby osoby te wykonywały pracę zarobkową na rzecz tego samego pracodawcy. Jeśli jednak nowo założona organizacja ma korzystać z uprawnień zakładowej organizacji związkowej, koniecznym jest zrzeszanie przez nią u danego konkretnego pracodawcy nie mniej niż 10 członków będących:

 

  1. pracownikami u pracodawcy objętego działaniem tej organizacji lub
  2. innymi niż pracownicy osobami wykonującymi pracę zarobkową, które świadczą pracę przez co najmniej 6 miesięcy na rzecz pracodawcy objętego działaniem tej organizacji.

Konsekwencją rozszerzenia prawa koalicji jest rozszerzenie pojęcia pracodawcy na gruncie ustawy o związkach zawodowych (art. 11 pkt 2 ustawy o związkach zawodowych). Zgodnie z nową definicją, za pracodawcę uznaje się pracodawcę w rozumieniu art. 3 Kodeksu pracy oraz jednostkę organizacyjną, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osobę fizyczną, jeżeli zatrudniają one inną niż pracownik osobę wykonującą pracę zarobkową, niezależnie od podstawy tego zatrudnienia.

 

Jeżeli są Państwo zainteresowani uzyskaniem szczegółowych informacji prosimy o kontakt z Katarzyną Orleańską – Musiał  – adwokat@keller.pl, tel. + 48 71 781 84 70.

 

Powyższe materiały mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady prawnej. Jeżeli są Państwo zainteresowani uzyskaniem szerszych informacji, prosimy o kontakt z Kancelarią.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

^